Obroże

Zapoznaj sią z podstawowymi informacjami na temat ptasich obroży.

Gęsi są dużymi ptakami z długimi szyjami, którym oprócz obrączek metalowych można bezpiecznie zakładać na szyje kolorowe obroże. Dzięki temu możemy uzyskać dużo większą liczbę informacji. Statystyki prowadzone na berniklach białolicych, które znakowano kolorowymi obrączkami, wykazały, że na 576 zaobrączkowanych ptaków informacji zwrotnych nie uzyskano o zaledwie 5 osobnikach (mniej niż 1 proc.). Odwrotnie niż w wypadku ptaków obrączkowanych tradycyjną metalową obrączką, dla których informacje zwrotne uzyskano od zaledwie 4 proc. ptaków – los zdecydowanej większości znakowanych w ten sposób ptaków pozostał nieznany.

Zgłaszając informację o zaobserwowanej gęsi (lub o innym ptaku z kolorową obrożą), należy pamiętać, że oprócz właściwego odczytania kodu na obroży konieczne jest również wskazanie koloru samej obroży. Koordynowanie przyznawania kodów i kolorów obroży odbywa się na poziomie europejskim – tak, aby żadne się nie dublowały. Poszczególne kolory są przydzielane krajom lub danym projektom. I tak np. jeśli odczytamy gęgawę z czerwoną obrażą, możemy się spodziewać, że była obrożowana w Czechach. Ciemnoniebieskie używane są w Skandynawii, zielone w Holandii, a czarne w Hiszpanii.
W wypadku gęsi zbożowych obecnie stosowane są praktycznie wyłącznie żółte obroże, niezależnie od tego, czy ptaki były obrączkowane na zimowiskach w Niemczech i w Holandii, czy na lęgowiskach w Rosji. Analogicznie znakuje się również gęsi białoczelne – ten gatunek obrączkowany jest za pomocą czarnych lub jasnozielonych obroży. Szczegółowe informacje o obrączkowaniu gęsi i łabędzi w Europie można znaleźć na stronie www.geese.org.
Obroże mają wymiary dostosowane do poszczególnych gatunków. Ich wysokość waha się od 4 cm u gęsi białoczelnych do 5,5 cm u gęgaw. Analogicznie jest ze średnicą, która dla gęgawy wynosi 4,5 cm. Numer na takiej obroży możemy odczytać za pomocą lunety obserwacyjnej o przybliżeniu 60× nawet z odległości 500–600 metrów.
Znakowanie gęsi obrożami szyjnymi w Europie rozpoczęto w latach 70. ubiegłego wieku. Pierwsze w Polsce gęgawy zaobrożowano w 1972 roku na Stawach Milickich. Niestety, tamte obroże były nienumerowane i nietrwałe. Ponownie obrożowanie gęgaw w Polsce rozpoczęto w 1988 roku. Wówczas zastosowano zielone obroże z białym kodem. W latach 1988–1996 zaobrożowano około 500 gęgaw, z których otrzymano około 1600 informacji zwrotnych. Akcję wznowiono w 2012 roku na Stawach Kiszkowskich. Obecnie stosowane obroże są żółte z czarnym kodem. Do tej pory oznakowano 250 gęsi, z których otrzymano już blisko 8 tys. informacji zwrotnych.

Zaobserwowałeś, znalazłeś lub schwytałeś
ptaka z obrożą?

Poinformuj o tym Stację Ornitologiczną Muzeum i Instytutu Zoologii PAN, ul. Nadwiślańska 108, 80-680 Gdańsk 40, Tel. +48 58 308 07 59, e-mail: stornit@mii.waw.pl, podając:

  • tekst i numer wytłoczony na obrączce (jeśli ptak jest martwy, dołącz obrączkę lub zrób jej zdjęcie),
  • datę znalezienia, schwytania lub obserwacji,
  • miejsce znalezienia, schwytania lub obserwacji,
  • stan ptaka w chwili znalezienia (np. zdrowy, ranny, martwy świeży, martwy w rozkładzie),
  • przyczynę śmierci lub zranienia ptaka, jeśli można ją określić (zastrzelony, rozbity o szybę, kolizja z linią energetyczną, zaplątany w żyłkę lub sznurek etc.),
  • los ptaka po schwytaniu (np. wypuszczony, przetrzymany do następnego dnia, odwieziony do ośrodka rehabilitacji etc.),
  • gatunek ptaka, jeśli można to określić,
  • imię, nazwisko i adres kontaktowy znalazcy,

lub bezpośrednio wypełnij formularz http://ring.stornit.gda.pl/Stw.aspx.

Stacja potwierdza otrzymaną wiadomość zwrotną i zawiadamia o okolicznościach zaobrączkowania stwierdzonego ptaka.

W razie jakichkolwiek trudności lub niejasności
możesz zawsze skontaktować się z nami!

Pomóż nam poznawać i chronić niezwykły świat dzikich gęsi!
Czekamy na Twoją pomoc! Dla nas liczy się każdy grosz!
Przekaż nam 1% swojego podatku,
wpisując do zeznania PIT numer KRS 303057.
Pomóż nam poznawać i chronić niezwykły świat dzikich gęsi!
Czekamy na Twoją pomoc! Dla nas liczy się każdy grosz!
Wspieraj nas darowizną na rachunek:
47 1540 1157 2034 6608 0895 0001.